Carnaval op Curacao in de jaren zeventig

Gran Marcha in 1975 tijdens Carnaval op Curacao © Elodie Heloise

Een kostuum voor honderd gulden, zelf je apargatas versieren, met z’n allen werken aan de wagen, meedansen met de muziek voor en achter je, lopen van de Waterfabriek naar Marie Pampoen… dat was carnaval op Curacao in de jaren zeventig.

In 1973 werden mijn ouders voor de eerste keer uitgezonden naar Curacao. Vier kleine kinderen en een kat verhuisden mee. Ik was vijf jaar oud. Mijn vader, Jan Voorbraak, was jurist en ging werken op het Fort. Het was voor een periode van drie jaar. In die tijd was de carnavalsoptocht zoals wij die nu kennen nog heel jong. Pas in 1970 werd die voor de eerste keer georganiseerd.  Mijn moeder, Annelies, heeft in onze eerste uitzendperiode twee keer meegelopen.  De eerste keer in 1975 omdat er iemand uitviel en de tweede keer in 1976 omdat ze het zo leuk vond. Haar groep heette de ‘Animated Ragdolls’. Ik vroeg haar naar haar herinneringen hierover. Ze vertelt:
“In die tijd deden we ook aan fundraising maar niet zoals dat nu gaat. We organiseerden feesten, vaak in Hofi Biesheuvel waar Tipico Juliet de muziek verzorgde. Op die feesten liepen wij rond met loten die je kon kopen en waarmee je iets kon winnen.  Zo kregen wij geld binnen voor de groep. Ik weet nog dat ik op zo’n feestje was. De prijs die verloot werd, was een horloge. Ik had nog maar één lot over en dacht:  ‘Ach, die koop ik zelf wel’. De avond liep op z’n eind en de het winnende lot werd getrokken. En ja hoor, dat was het mijne. Ik schaamde me dood en heb iemand anders dat lot in de hand gedrukt.”

Een paar van de mensen waarmee mijn moeder liep waren Bob Kroon, Haidee Römer en Gerda Lobato. Een van de tumba’s waarop werd gedanst zoals zij zich dat herinnert was ‘Hak’e’. De tocht startte bij de waterfabriek op Otrobanda en liep door over de pontjesbrug dwars door Punda naar Marie Pampoen. Ongeveer op de plaats waar het Breezes Hotel nu staat.

“De sfeer was geweldig. Iedereen was blij en maakte plezier met elkaar. Het publiek was enthousiast en gezellig. Ik kon best goed dansen en op een bepaald moment tijdens de optocht sprong er een man uit het publiek om met mij te dansen. Hij had een armband of een horloge om en dat bleef haken aan mijn pruik. Die wipte af en hij keek stomverbaasd naar mijn witblonde haar. ‘Ata, un makamba,’ riep hij uit. In die tijd deden er namelijk nog niet zoveel Nederlanders mee.”

Gran Marcha in 1975 tijdens Carnaval op Curacao © Elodie Heloise

In haar studententijd ontdekte mijn moeder die oorspronkelijk uit Delft – boven de rivier alwaar geen ‘echt’ carnaval wordt gevierd – komt, het carnaval door met jaargenoten van de Utrechtse studentenvereniging Veritas af te reizen naar Maastricht en Den Bosch: “Drie dagen in een streepjespyama van mijn vader rondlopen met hele dikke kleren eronder en dan maar alle kroegjes af. Hartstikke leuk.” Op Curacao waren er de Kabrieten.

“Er waren natuurlijk behalve de optocht ook carnavalsfeesten van de Kabrieten. Die werden gehouden in ‘Vitters Mooi’. Dat was het hotel op Rio Canario [achter waar nu het nieuwe pompstation staat] waar de nieuwelingen uit Nederland werden opgevangen. Er was daar ook een zaal en daar was dan het Kabrietenbal. Op zaterdag Kabrietenfeest, op zondag lopen in de Gran Marcha, op maandag weer feest bij de Kabrieten en op dinsdag de Marcha di Despedida [avondoptocht of afscheidsoptocht]. Het was één groot feest. Wat ik me ook nog herinner van de Kabrietenfeesten was dat de boerenblaaskapel werd afgewisseld met muziek van een Antilliaans combo. Je kon dus lekker hoepapapa-en en daarna schuifelen. Het was echt heel erg leuk.”

Geïnteresseerd in het Curacaose carnaval van 2010? Bekijk ook
• de foto’s van de Gran Marcha | grote optocht op Curacao door Bea Moedt
• de foto’s van de Tienerparade op Curacao door Bea Moedt
• de foto’s van de Marcha Hubenil | kinderoptocht op Curacao door Bea Moedt
• het filmpje van Streanan Briyante in Marcha Hubenil [kinderoptocht] 2010
• de foto’s van de voorbereidingen van Streanan Briyante op de dag van Marcha Hubenil
• de foto’s van de parade van de paarden door Bea Moedt
• het filmpje en tekst van Tumba 2010 Mi pueblo a mandami door Elia Isenia